بی تو هرگز

 « و من اعرض عن ذكری فان له معیشة ضنكاً و نحشره یوم القیمة اعمی» (طه/122)

و هر كس از یاد من روی گردان شود، زندگی (سخت و ) تنگی خواهد داشت؛ و روز قیامت، او را نابینا محشور می كنیم».

نكته ها:      

این آیه، هشدار و اخطار به روی گردانان از حقّ است، تا بیم و امید در كنار هم مطرح شده و مؤثّر باشد.

در روایات، رها كردن خط ولایت اهل بیت علیهم السلام یا ترك كردن فریضه ی حج، مصداق اعراض از یاد خدا شمرده شده است . (1)

مراد از سختی و تنگی زندگی، نداشتن نیست، بلكه بسیاری از سرمایه داران به خاطر حرص، ترس و دلهره، در فشار و تنگنا زندگی می كنند. (2)

سؤال :

كور بودن مجرمین، با آیه (اقرء كتابك ) (3) كه خواندن نامه اعمال نیاز به چشم دارد، چگونه قابل جمع است. 

پاسخ :

چون در قیامت مواقف متعدّد است، ممكن است در موقفی بینا و در موقف دیگر اعمی باشند.

روایات متعدّدی مراد از كوری در قیامت را ندیدن راه حق ّ و خیر دانسته اند. (4)

امام سجاد (ع) پس از تلاوت آیه ی (من اعرض ... ضنكاً) فرمودند:

"قسم به خداوند! همانا قبر، باغی از باغهای بهشت یا گودالی از گودال های جهنّم است". (5)

بنابراین دامنه معیشت تنگ تا برزخ نیز ادامه دارد.

پیام ها:     

1- انسان ها در انتخاب آزادند. (من اعرض )

2- فطرت انسان بر خداپرستی است، انبیا و ادیان آسمانی تنها آن را یادآوری می كنند. (عن ذكری ) (6)

3- دوری از یاد خدا مایه اضطراب، حیرت و حسرت است، هر چند تمكّن مالی بالا باشد. (من اعرض ...)

4- زندگی آرام و شیرین، فقط در پرتو یاد و ذكر خداست . (من اعرض عن ذكری )

5- معنویت در زندگی مادّی نیز نقش مهمی دارد. (و من اعرض عن ذكری فان له معیشه ضنكاً)

6- كسی كه در دنیا چشم جانش را بر روی حقایق بست، در قیامت كور محشور خواهد شد. (من اعرض... یوم القیامه اعمی )

7- بی ایمان، هم در دنیا زندگی مشقّت بار دارد و هم در آخرت از نعمت دیدن محروم است. (من اعرض... معیشه ضنكاً ... یوم القیامه اعمی)

پی نوشت ها:

1- تفسیر نورالثقلین، علامه الشیخ عبد علی بن جمعة العروسی الحویزی

2- تفسیر نمونه، جمعی از نویسندگان، زیر نظر مکارم شیرازی، ذیل تفسیر آیه

3- اسراء/14

4- من لا یحضره الفقیه، شیخ صدوق، ج2، ص447

5- بحار الانوار، علامه محمد باقر مجلسی، ج7، ص104

6- "ذکر" یادآوری چیزی است که انسان آن را فراموش کرده است.