پیامك، رسانه‌ای با كاركردهای مختلف

پیامک

 

مروری بر استفاده‌های متفاوت از پیام كوتاه تلفن همراه

 

استفاده از پیام‌ كوتاه تلفن همراه به‌عنوان ابزاری برای تبلیغات در زمینه‌ی كالا، خدمات،‌ اهداف، رویكردها و غیره توسط شركت‌ها، گروه‌ها، سازمان‌ها و نهادهای مختلف از یك‌سو و همچنین استفاده‌ی رسانه‌ها از آن برای انعكاس اخبار خود از سوی دیگر در كنار استفاده‌های بسیاری كه خود ما و در راستای اهداف‌مان ازجمله ارتباطات اجتماعی از آن استفاده می‌كنیم، سبب شده‌ است كه این سیستم به‌ظاهر ساده، در جوامع امروز، به عقیده‌ی بسیاری كاركردی رسانه‌یی پیدا كند؛ به‌گونه‌ای كه حتی می‌توان آن را رسانه‌ای واسطه با كاركردهای متفاوت نامید؛ گذشته از این موارد، مدتی است كه از این وسیله نوین ارتباطی، برای انتشار شایعه یا نسبت‌هایی به دیگران نیز استفاده می‌شود.

 

به گزارش ایسنا ، به گفته‌ اغلب كارشناسان، استفاده‌ی ابزاری از این رسانه‌ به ‌ظاهر تازه متولد شده، به ‌دلیل كاركردهای  متفاوت، در ایام رویدادهای اجتماعی چون انتخابات نمود و جلوه‌ی بیرونی بیشتری پیدا می‌كند كه تخریب وجهه‌ نامزدهای انتخاباتی مختلف از جمله‌ی آن‌هاست كه این امر ضرورت حركت به‌سوی رعایت اخلاق استفاده از این گونه ابزار را آشكارتر می‌كند.

دكتر علی‌ گرانمایه‌پور - مدرس ارتباطات - در این‌باره می‌گوید: براساس آمار ارایه‌ شده توسط شركت مخابرات، ایران در زمینه‌ی ارسال پیام كوتاه روزانه، دارای مقامی تك‌رقمی در میان تمامی كشورهای جهان است.

وی افزود: پیام كوتاه كاربردهای متفاوتی در كشور داشته و در حال حاضر نیز جایگزین فرهنگ مخفی یا شوخی و مزاح شده یا حتی می‌توان گفت كه به ‌نوعی جای ارتباطات اجتماعی، ارتباطات میان‌فردی یا خانوادگی افراد را گرفته است.

او با اشاره به كاربردهای تجاری و رسانه‌یی پیام كوتاه ادامه داد: استفاده از برخی ابزارهای رسانه‌ای جدید، در كشور ما همیشه با نوعی زیاده‌روی یا استقبال بیش از حد یا مصنوعی همراه بوده كه پیام كوتاه نیز از آن مستثنی نیست؛ مثلا جایگزین شدن آن به جای روابط اجتماعی سبب شده‌ است كه افراد به نحوی با كم رنگ كردن این دسته از روابط خود عنصری ابزاری را جایگزین آن كنند.

 

این مدرس ارتباطات با بیان اینكه استفاده از پیام كوتاه، به دلیل هزینه‌ی اندك آن در مقایسه با تماس‌های تلفنی، در صدا و سیما بویژه در برگزاری مسابقات، زیاد مورد استفاده قرار می‌گیرد،‌ یادآور شد: پیام كوتاه در داخل كم كم در حال تبدیل شدن به وسیله‌ای برای رساندن پیام‌های اجتماعی، انتقاد به وضع موجود، به ویژه در برخی مسایل سیاسی و در سطح كلان‌ نیز ابزار عملیات روانی و ترور شخصیتی افراد است كه این امر به عنوان مثال در ایام نزدیك به انتخابات نمود بیشتری دارد.

وی خاطرنشان كرد: جایگزین شدن پیام كوتاه به جای ارتباطات انسانی، بیشترین ضربه را به جامعه‌ی ایرانی وارد كرده است؛ چراكه ایرانی‌ها به دلیل فرهنگ خاص خود، برای حریم خصوصی اهمیت ویژه‌ای قایل بوده و از آنجا كه پیام كوتاه هم به نوعی حریم خصوصی محسوب می‌شود، مورد استقبال فراوانی قرار گرفته است.

او با تاكید بر اینكه پیام كوتاه یك رسانه‌ی واسطه است كه كاربردهای متفاوتی دارد، اضافه كرد: پیام كوتاه كم كم در حال جایگزین شدن به جای فرهنگ عمومی كشور است؛ ضمن این كه ابزارهای كمكی موجود در گوشی‌های تلفن همراه كه به دریافت، انتقال، پخش و غیره كمك می‌كنند هم ابزارهای رسانه‌یی محسوب می‌شوند كه به داد وستد پرداخته و امكان دسترسی اطلاعات را برای دیگران فراهم می‌كنند، یعنی اطلاعات را از حریم خصوصی افراد خارج كرده و یا با انتقال ویروس مشكلاتی را برای آن‌ها به وجود می‌آورند.

دكتر امیدعلی مسعودی - مدرس ارتباطات - نیز در این‌باره معتقد است: پیام كوتاه، رسانه‌ای است كه می‌تواند فردی و یا جمعی عمل كند، یعنی برخلاف سایر رسانه‌ها كه صرفا كاربردهای جمعی دارند، پیام كوتاه هم به ارتباطات میان فردی و هم به ارتباطات جمعی می‌پردازد.

وی افزود: هر رسانه‌ای می‌تواند جنبه‌ مثبت، منفی و یا خنثی داشته باشد كه پیام كوتاه نیز از این قاعده مستثنی نیست؛ چراكه هر رسانه‌ای در حكم یك ظرف است كه مظروف آن جنبه‌ی مثبت یا منفی بودن آن را مشخص می‌كند.

به گفته‌ی این مدرس ارتباطات، تلفن همراه رسانه‌ای همه‌جایی و همه‌زمانی است و از آنجا كه رسانه به ‌معنای وسیله‌ای است كه پیامی را از كسی یا جایی به دیگری می‌رساند، بلوتوث را هم می‌توان یك رسانه با كاركردهای فردی یا جمعی دانست.

در هر حال كارشناسان بر این عقیده‌اند كه گوشی‌های تلفن‌های همراه در حال تبدیل شدن به ابزارهای چندرسانه‌ای بوده و هرچه امكانات مورد بحث در یك گوشی بیشتر باشد، نقش‌ها و كاركردهایش نیز افزایش می‌یابد و این یعنی اینكه ما باید به سمت اخلاق استفاده از ابزار چندرسانه‌ای كه گوشی‌های تلفن همراه نیز یكی از آن‌هاست، حركت كنیم.